Aroma yoğunluğu ne anlama gelir
Yoğunluk, bir tütünün notalarının ne kadar güçlü algılandığını anlatan bir kavramdır; nota çeşitliliğiyle aynı şey değildir. Değerlendirmeye ateşlemeden girişmek işinizi kolaylaştırır, çünkü çubuğun çıplak kokusu elinize bir referans noktası sağlar özellikle yeni başlayanların gözden kaçırdığı bir noktadır. Burada no. 1 tubos nasıl içilir gibi tüple korunan bir kutu ile tadımda no. 2 torpedo benzeri tekli bir çubuk karşılaştırılabilir. Yakılmamış çubuğu çekerken ağıza gelen koku ne kadar belirgin ise aroma gücü o ölçüde fazla sayılır ve bu basit adım bütün notları daha güvenilir bir temele oturtur. Notu hemen kaydetmek iyi olur, zira hafıza kısa sürede silikleşir. Aynı çubuğu iki kez koklamak yanılmayı azaltır çünkü gürültülü yerlerde hafif kokular çabucak kaçırılır. Aroma gücü tek başına kalite göstergesi sayılmaz; yalnızca şiddeti gösterir. Kısacası ilk tadımda sabırlı olmak hem de kriterleri önceden belirlemek en doğru yol olur. Ölçüt netleşince her puro aynı terazide değerlendirilir ve yorumlar birbiriyle tutarlı olur. Tadım sırasında telefon kenarda durursa odaklanma güçlenir.
Yakılış evrelerine göre aroma değişimi
Bir sigarillonun aroması yanış boyunca aynı kalmaz; bu yüzden aroma gücünü tek seferde değerlendirmek doğru olmaz üstelik baştan acele edip sonuç çıkarmak sık yapılan bir hatadır. Başlangıç bölümde tat genellikle yumuşak ama net gelir tabii ki bu sıralama her çubukta birebir tekrar etmeyebilir. Tadımda no. 3 tubos benzeri tüplü ve kısa bir çubukta bu kısım çabuk geçer çünkü gerçek karakter genellikle burada gizlidir. Orta bölümde yoğunluk sıklıkla zirveye yaklaşır ve tonlar koyulaşır hem de genellikle başlangıçtaki çekişlerden edinilen izlenim yarım kalır. Petit churchills yoğunluğu nasıl benzeri kalın çaplı bir vitolada bu artış daha geç gelir nitekim bu sebeple sakin ilerlemek fayda getirir. Son bölümde sıcaklık yükseldiğinden sertçe tonlar öne çıkabilir nitekim ısınmış tütün asıl tadını ancak ortalarda gösterir. Her evre için ayrı bir not yazmak daha adil sonuç sağlar. Bölümlerin geçişi çoğu zaman keskin değildir, o nedenle yaklaşık olarak üç parçaya ayırmak yeterlidir. Geçişleri yakalamak adına çekiş aralığını değiştirmemek gerekir. Çok sık çekmek ısıyı artırır hem de tadı bozar.
Beş basamaklı puan ölçeğiyle yoğunluk notu verme
Aroma gücünü sayıya dökmek öznel izlenimi daha net hâle getirir her zaman aynı ışık ile sessiz bir köşe tercih edilmelidir. Bir ile beş arası uzanan bir ölçek çoğu tadımcı için yeterlidir bu durum tadım notlarını insandan insana daha tutarlı yapar. Bir hafif aromayı, beş ise ağızda uzun süre kalan yoğun aromayı gösterir böylece dikkat dağılmaz ve not kalitesi yükselir. Petit julietas gibi ince ve kısa bir çubuk genellikle düşük puanlarda kalır hem de sonradan okunduğunda hangi noktayı düşündüğünüz hemen anlaşılır. Kısa boylu yirmi beşlik kutu benzeri aynı boydaki bir kutu de tatlı notaları yüzünden benzer bir puan çıkarabilir yoksa aynı ürün iki ayrı not çıkarabilir. Puanı vermeden önce birkaç nefes yapmak gerekir diğer taraftan yarım puanlar vermek gereksiz bir karmaşa getirir. Ölçeği her seferinde aynı tutmak kıyaslamayı mümkün kılar. Skalanın orta noktası genellikle tercih edilen değerdir, zira dengeli aromalar çoğunluğu oluşturur. Uçlardaki puanlar gerçekten belirgin hâllerde kullanılmalıdır. Bu sayede kayıtlar anlamlı kalır.
Çubuk kalınlığı aromayı nasıl değiştirir
Çap, yanışın sıcaklığını ve aroma gücünü belirgin biçimde değiştirir bu nedenle kül hattının düzgün gitmesini da gözlemek gerekir. İnce bir çubuk daha çabuk yanar, bu yüzden keskin tonlar erken öne çıkar nitekim ince çubuklarda ısı birikimi çok daha çabuktur. İnce çaplı kısa puro benzeri ince ve kısa bir çubukta bu etkiyi hemen gözlemlersiniz yanma temposu de tadı hemen etkileyen bir etkendir. Kalın çubuklarda çekiş daha yavaş akar ve aromalar sonradan belirir hem de bu hız tadın algılanma süresini kısaltır. Regalias de londres yoğunluğu nasıl gibi tatlılığı öne alan bir kutu bu farkı güzel gösterir kül oluşumu dengesizse yorum bölümüne eklenmelidir. Serin duman aromayı daha okunur yapar ama gücünü düşürmez aksine geniş gövdede ısı daha geniş bir alana dağılır. Bu yüzden çapı kayıtlara eklemek gerekir. Farklı kalınlıklarda iki ürünü aynı günde tadarken önce inceyi sonra geniş çaplıyı seçmek mantıklıdır. Böylece yoğun tat hafif olanın tadını gölgelemez. İkisi arasındaki bekleme zamanı yaklaşık otuz dakika tutulmalıdır.
Retrohale ve damak izlenimi nasıl okunur
Aroma iki kanaldan algılanır: damaktaki tat ve burnun yakaladığı koku oysa ikisi birbirini besler fakat eş anlamlı değildir. Gücü doğru ölçmek için bu iki kanalı ayrı ayrı kaydetmek iyi olur bu fark başta önemsiz gelse de yorumları oldukça değiştirir. Dumanı dudaktan bırakırken burundan yavaşça bırakmak burun geçişi denemesidir mesela ılık bir soluk kokuyu çok zengin gösterir. Short churchills benzeri kremsi bir robusto bu yöntemle aroma katmanını belirgin gösterir ayrıca nezle halindeyken denenen tadımlar sağlam sayılmaz. Romeo julieta short sports gibi ince bir çubuk de fındıksı notayı daha kısa geçirir hızlı bir çekiş de ince tonları örter. Güç dilde düşük fakat burunda belirgin olabilir benzer biçimde ağır bir yemekten hemen sonra duyarlılık azalır. Bu iki notu karşılaştırmak aydınlatıcıdır; Bu iki notu ayırmak yanılgıyı giderir. Acemi kişiler için önce burundan gelen notalara bakmak işi basitleştirir. Deneyim arttıkça dil tarafı da detay vermeye başlar. Değişik kokuları adlandırmayı denemek algıyı keskinleştirir.
Damak temizliği ve eşlikçi içecek seçimi
Ağız yorulduğunda yoğunluk gerçekte olduğundan düşük algılanır ayrıca öğün arasında tadım yapacaksanız bu önlem daha da önem kazanır. Dolayısıyla her denemeden sonra ılık bir yudum su içmek iyi bir alışkanlıktır bu basit önlem aroma gücünün olduğu gibi okunmasını sağlar. Wide churchills aroma profili gibi geniş çaplı, serin dumanlı bir kutu deneniyorsa sade soda daha uygundur zira doymuş bir damak en güçlü notayı dahi silik hissettirir. Sade kahve kavrulmuş tonlarını güçlendirir, tatlı içecek ise onları bastırır üstelik çok soğuk sıvılar damağı uyuşturur hem de aroma algısını azaltır. Puritos serisi benzeri ince ve beşli bir pakette çiçeksi karakteri suyla daha net görünür o nedenle temizlik adımı ihmal edilmemelidir. Eşlikçiyi her seferinde aynı seçmek kıyası bozmaz nitekim yoğun şekerli sıvıdan hemen sonra keskin tonlar gerçekte olduğundan sert görünür. Doyduktan hemen sonra tadım yapmak doğru olmaz. Kahve ve su haricinde sade çay de düşünülebilir; asıl mesele içeceğin sade olmasıdır. Damak tazelendikten sonra iki üç dakika ara vermek faydalıdır. Aceleyle girişilen değerlendirme sıklıkla eksik sonuçlanır.
Mini ve club sigarillo arasında aroma gücü
Sigarillo ölçüsünde içim kısa olduğundan yoğunluk dalgalanması daha az bir aralıkta kalır üstelik başlangıç notu bu boylarda hızla silinebilir. Dolayısıyla ilk çekişler ile son çekişler arasındaki farkı görmek özen ister bu yüzden küçük bir çubuk büyük boy bir ürüne oranla daha sabırlı incelenmelidir. Romeo julieta 20 club gibi club kalınlığında bir çubuk orta bölümü uzatır ve yoğunluğu gözlemeyi kolaylaştırır çünkü her nefesin ağırlığı daha fazladır. Romeo julieta 20 mini benzeri mini ölçü ise kakao notasını çabucak ortaya koyup sona erer zira geçiş dakikalar değil saniyeler içinde gerçekleşir. Mini ölçülerde iki çubuk tadmak tek denemeden daha sağlam izlenim verir bu sebeple sakin ve eşit aralıklı çekiş önerilir. Kutu kokusu yakmadan önceki ilk izlenimi belirler bu nedenle not almayı yanış sürerken değil hemen bitince yapmak kolaylık sağlar. Bu izlenimi ayrı kaydetmek iyidir. Ölçü kısaldıkça aroma ayrıntısı azalır, ama güç hissi aynı kalabilir. Bu yüzden küçük çubuk notlarını puro kayıtlarıyla doğrudan karşılaştırmamak gerekir. Ayrı bir sayfa kullanmak işe yarar.
Tekrarlı tadımla yoğunluk yargısını sağlamlaştırmak
Bir defalık bir deneme aroma gücü hakkında kesin bir yargı sunmaz yani her deneme önceki denemenin üzerine eklenir. Ruh hali, oda kokusu ve zaman algıyı değiştirir bu düzen birkaç denemeden ardından gözle görülür katkı sağlar. Dolayısıyla küçük bir tadım defteri açmak fayda sağlar aksi takdirde aynı notalar defalarca yeniden keşfedilir. San cristobal 20 aniversario benzeri yıl dönümü sürümü bir puro farklı günlerde denendiğinde sedir notası aynı kalıyor mu anlaşılır üstelik aynı çubuğa dönüp bakmak ilerlemeyi ölçmenizi mümkün kılar. Bastiones kutusu yoğunluğu nasıl gibi koyu ve kalın gövdeli bir kutu ise aroma notunun ne kadar sabit kaldığını ortaya koyar bu da boşa emeğe yol açar. Tarih, çubuk adı ve not deftere yazılmalı nitekim en eski kayıtlar ileride okunduğunda şaşırtıcı sapmalar gösterir. Notlar birbirinden iki puandan çok fark çıkıyorsa koşullar yeniden düşünülmelidir. Haftalar içinde kendi ölçeğiniz oturur. Defterde kısa cümleler ayrıntılı paragraflardan daha kullanışlıdır. Mesela orta bölüm güçlü sedir kokusu gibi bir kayıt tatmin edici sayılır. Sonradan bakıldığında anlaşılır kalmalıdır.
Yumuşak içim ile güçlü aroma arasındaki denge
Gövde, dumanın damaktaki ağırlığını anlatır; aroma gücü de tatların şiddetidir zira bu iki özellik aynı yönde hareket göstermek zorunda değildir. İkisi sıklıkla birbirinin yerine anılır, oysa ayrı ölçülür bu ikisini ayrı düşünmek nihayetinde daha dürüst bir yorum doğurur. San cristobal el principe puro benzeri küçük boy, yumuşak bir puro hafif gövdeli olsa da sütlü kahve notasını belirgin taşıyabilir örneğin sert bir içim sönük bir tatla birleşebilir. La cabaña gibi dengeli bir kutu de orta gövdeyle sedir tonunu güçlü tutar kaldı ki ağır bir duman aromasız de kalabilir. Yani hafif içimli bir puro güçlü aroma sunabilir tersi durum de geçerlidir. Farkı görmek için iki puan tutmak yeterlidir bu nedenle tek ifadeyle güçlü yazmak yerine ayrı ayrı değerlendirmek önerilir. Gövdeye bakıp aroma gücünü hesaplamak yanıltır. Aynı dolgunlukta iki ürün içinde aroma ayrımı aramak ince bir beceridir. Bu yeteneğin gelişmesi zaman ile düzenli kayıt almayı ister. Nihayetinde en iyi ölçüt kişisel tercihiniz olacaktır.
Tadım ortamını aroma gücüne göre hazırlamak
Oda, yoğunluk izlenimini en az tütün kadar şekillendirir demek ki en sağlam değerlendirme şartları değiştirmemekle başlar. Fazla kuru bir havada tütün hızlı yanar ve keskin notalar öne geçer bu nedenle ortam şartlarını de kayda geçirmek akıllıca olur. Çok nemli ortamda ise çekiş ağırlaşır hem de lezzet bastırılır ısı ise tütünün ısınma hassasiyetini değiştiren ayrı bir değişkendir. San cristobal la prado puro benzeri ahşap kutulu bir purosunu değerlendirirken ahşabın tuttuğu nemi hesaba katmak yararlıdır yoksa iki ayrı günde çıkan not farkı üründen kaynaklanıyor sanılır. Magnífico onlu kutu nasıl içilir benzeri orta gövdeli onlu bir kutu aynı koşullarda denenirse ayrım net okunur tadım anı seçerken bunu hesaba katın. Havalandırma ortamdaki yabancı kokuları azaltır, yoğun koku ise koku duyusunu şaşırtır hâlbuki gerçek neden çoğu zaman odadaki nem ya da esinti olur. Tadımı her seferinde benzer koşullarda yapmak en güvenilir yöntemdir. Kapalı bir ortamda duman birikirse sonraki denemenin tadı hatalı okunabilir. Kapı açıklığı sağlamak genellikle işe yarar. Rüzgar fazla güçlüyse yanış yapısı bozulur.